Sermon: The Fathers of the Seventh Ecumenical Council (Greek)

Μετά την Ανάληψι του Χριστού εις τους ουρανούς και τη κατάβασι του Αγίου Πνεύματος επί τους Αγίους Αποστόλους και μαθητάς την ημέρα της Πεντηκοστής, η Εκκλησία πέρασε από μεγάλους διωγμούς στα χέρια των ειδωλολάτρων. Όλοι οι απόστολοι εκτός από τον Άγιο Ιωάννη τον Θεολόγο υπέφεραν μαρτυρικό θάνατο. Ο Χριστός παραχώρησε να δοκιμασθεί η Εκκλησία Του για να χωρίζει το σίτον από τα ζιζάνια. Όταν ο Μέγας Κωνσταντίνος απελευθέρωσε την Εκκλησία από τους διωγμούς βρήκε τους Χριστιανούς χωρισμένους με το θέμα της Θεότητος του Χριστού που λέγεται Αριανισμός. Ο Θεός παραχώρησε και αυτό για να δοκιμάζει τους πιστούς. Ο Άγιος Παύλος γράφει στους Κορινθίους: ... δει γαρ και αιρέσεις εν υμίν είναι, ίνα οι δόκιμοι φανεροί γένωνται εν υμίν. Ο Μέγας Κωνσταντίνος ως αυτοκράτορας κάλεσε όλους τους επισκόπους ανά την οικουμένη να του δώσουν το δόγμα της Ορθοδόξου Εκκλησίας περί της Θεότητος του Χριστού και τοιουτοτρόπως να θεραπευθεί το σχίσμα. Αυτό λέγεται η Πρώτη Οικουμενική Σύνοδος εις την οποίαν συμμετείχαν τριακόσια δέκα οκτώ Άγιοι Πατέρες μεταξύ των οποίων ήταν ο Άγιος Νικόλαος επίσκοπος Μύρων της Λυκίας και ο Άγιος Σπυρίδων Τρυμυθούντων οι θαυματουργοί. Δυστυχώς δεν σταμάτησε τα σχίσματα στην Εκκλησία. Από το τέταρτο μέχρι του εβδόμου αιώνος οι αυτοκράτορες κάλεσαν επτά διάφορες Οικουμενικές Συνόδους, τη κάθε μία για να αντιμετωπίζει μία ξεχωριστή αίρεση. Σήμερα επιτελούμε την μνήμη των Αγίων Πατέρων της Εβδόμης Οικουμενικής Συνόδου της Νικαίας το επτακόσια ογδόντα επτά μετά Χριστό.

Η αίρεσις που αντιμετώπισε η Εβδόμη Οικουμενική Σύνοδος λέγεται Εικονομαχία. Οι εικονομάχοι πίστεψαν ότι οι εικόνες είναι είδωλα και δεν πρέπει να τις προσκυνούμε. Ο Αυτοκράτορας και ο Οικουμενικός Πατριάρχης της εποχής εκείνης ήταν Εικονομάχοι. Έβγαλαν τις εικόνες από τις εκκλησίες και τις έκαψαν ή τις πέταξαν στη θάλασσα. Τότε η προσκύνησις των εικόνων ήταν παράνομη. Όποιος προσκύνησε τις εικόνες υπέφερε μαρτυρικό θάνατο. Οι Ορθόδοξοι, δηλαδή αυτοί που προσκύνησαν τις εικόνες, υποτιμητικώς ονομάσθηκαν εικονόδουλοι από τους Εικονομάχους. Έλεγαν ότι οι Ορθόδοξοι λάτρευαν τις εικόνες και όχι τον Θεό. Ξέρουμε όλοι ότι δεν είναι έτσι. Λατρεύουμε μόνο τον Θεό. Προσκυνούμε το πρόσωπο στην εικόνα επάνω και όχι το ξύλο και την πογιά.

Η Ζ΄ Οικουμενική Σύνοδος συγκλήθηκε από τον Αυτοκράτορα Κωνσταντίνο ΣΤ΄ και τη μητέρα του, Ειρήνη την Αθηναία στη Νίκαια της Βιθυνίας, στο Ναό της Αγίας Σοφίας, το 787 μ.Χ. κατόπιν αίτησεως του Πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως Ταρασίου. Αποφάσισε την αναστύλωση των εικόνων καταδικάζοντας την Εικονομαχία και την ιδέα της σχηματοποίησης της αοράτου και αΰλου Τριάδος. Εκεί εκφράσθηκε το εξής δόγμα· η εικονογράφησις του Χριστού και των Αγίων εδράζεται στην ενανθρώπησι του δευτέρου προσώπου της Αγίας Τριάδος και διευκρινίσθηκε ότι η τιμή προς τις εικόνες αναφέρεται στο πρόσωπο που αυτή απεικονίζει και όχι στο υλικό από το οποίο είναι αυτή φτιαγμένη. Η αξία των θεοπνεύστων και απλανών διδασκάλων της Εκκλησίας είναι μεγάλη. Γι\' αυτό στο «Συνοδικό της Ορθοδοξίας» επανειλημμένα χρησιμοποιείται η φράση «κατά τας των αγίων θεοπνεύστους θεολογίας και το της Εκκλησίας ευσεβές φρόνημα». Πιστεύουμε ότι οι μεγάλοι Πατέρες που έφθασαν στον φωτισμό και την θέωση έδωσαν κύρος στις Οικουμενικές Συνόδους και όχι οι Οικουμενικές Σύνοδοι στους Πατέρες. Ενεργούσε το Πανάγιο Πνεύμα στους αγίους Πατέρες και αυτό τους καθοδηγούσε «εις παν έργον αγαθόν». Μέσα στο πνεύμα αυτό πρέπει να δούμε και τα Πρακτικά της Ζ΄ Οικουμενικής Συνόδου. Τονίζεται στην Σύνοδο αυτήν η μεγάλη αξία της διδασκαλίας των αγίων Πατέρων, αφού αυτοί κατευθύνονται από τον Χριστό και το Πανάγιο Πνεύμα «εις πάσαν την αλήθειαν». Έτσι με την κοινωνία τους με τον Θεό οι άγιοι Πατέρες απέκτησαν την θεία γνώση και την ομολόγησαν στην Εκκλησία σε συνοδικές εκφράσεις. Γι\' αυτό οι άγιοι Πατέρες της Ζ\' Οικουμενικής Συνόδου και πάλι ομολογούν: «Ημείς δε κατά πάντα των αυτών θεοφόρων πατέρων ημών τα δόγματα και πράγματα κρατούντες, κηρύσσομεν εν ενί στόματι και μιά καρδία, μηδέν προστιθέντες, μηδέν αφαιρούντες των εξ αυτών παραδοθέντων ημίν αλλά τούτοις βεβαιούμεθα, τούτοις στηριζόμεθα•ούτως ομολογούμεν, ούτως διδάσκομεν, καθώς αι αγίαι και οικουμενικαί έξ σύνοδοι ώρισαν και εβεβαίωσαν». Συνέχεια καλέσουμε τις ευχές των Αγίων Πατέρων. Σφραγίζεται κάθε ακολουθία με την εκφώνησι «Δι’ ευχών των Αγίων Πατέρων ημών...». Προσευχόμαστε στο Θεό δι’ευχών των Αγίων Πατερων να μείνουμε σταθεροί στην Ορθόδοξο Πίστι μέχρι της τελευταίας μας αναπνοής και να μεταλαμπαδεύσουμε αυτή τη Πίστι στην επόμενη γενεά.